Όταν ακούμε τον όρο «βελτίωση» για μια μοτοσυκλέτα, συνήθως ο νους μας πηγαίνει αποκλειστικά στην απόδοση του κινητήρα. Ωστόσο, η αύξηση της ιπποδύναμης δεν είναι πάντα απαραίτητη για να γίνει μια μοτοσυκλέτα καλύτερη. Ορισμένες στοχευμένες παρεμβάσεις μπορούν να αναβαθμίσουν ουσιαστικά την οδική συμπεριφορά, την ασφάλεια, την άνεση και, τελικά, την οδηγική απόλαυση, μεταμορφώνοντας το δίτροχο και ανανεώνοντας τη σχέση του αναβάτη μαζί του.
Οι σωστά ρυθμισμένες αναρτήσεις, τα κατάλληλα ελαστικά για τη χρήση που κάνουμε, τα πιο ισχυρά και προβλέψιμα φρένα ή ακόμη και μια θέση οδήγησης που ανταποκρίνεται καλύτερα στις ανάγκες του αναβάτη μπορούν να προσφέρουν πολύ μεγαλύτερη διαφορά στην πράξη. Το ζητούμενο είναι οι αλλαγές αυτές να έχουν συγκεκριμένο στόχο και να γίνονται «στα μέτρα μας», όχι απλώς επειδή ένα εξάρτημα θεωρείται καλύτερο, ακριβότερο ή πιο εντυπωσιακό από το εργοστασιακό.
Αναρτήσεις
Αν έχεις οδηγήσει μια μοτοσυκλέτα ίδια με τη δική σου, αλλά με σωστά ρυθμισμένες ή καλύτερες αναρτήσεις, γνωρίζεις ήδη πόσο αισθητή μπορεί να είναι η διαφορά. Δεν είναι υπερβολή να πούμε ότι η βελτίωση στην αίσθηση μπορεί να σε κάνει να νομίζεις πως βρίσκεσαι στη σέλα ενός διαφορετικού, καλύτερου μοντέλου.
Οι αναρτήσεις επηρεάζουν σε μεγάλο βαθμό τη συμπεριφορά της μοτοσυκλέτας: από τον τρόπο που φορτίζεται το μπροστινό μέρος κατά το φρενάρισμα μέχρι το πόσο καλά διατηρούν οι τροχοί την επαφή τους με την άσφαλτο. Πριν, ωστόσο, αναζητήσει κανείς νέο αμορτισέρ ή διαφορετικά ελατήρια, προηγείται ένα ιδιαίτερα σημαντικό βήμα: η σωστή ρύθμιση των εργοστασιακών αναρτήσεων, εφόσον βέβαια διαθέτουν τις ανάλογες δυνατότητες.
Η προφόρτιση των ελατηρίων, η απόσβεση επαναφοράς και η απόσβεση συμπίεσης δεν είναι απλώς όροι που συναντάμε στο εγχειρίδιο χρήσης. Όταν ρυθμίζονται σωστά, με βάση το βάρος του αναβάτη, τον τρόπο οδήγησης και τη χρήση της μοτοσυκλέτας, μπορούν να μεταβάλουν αισθητά τη συμπεριφορά της. Αν το διαθέσιμο εύρος ρυθμίσεων είναι περιορισμένο, η αντικατάσταση των ελατηρίων και του λαδιού στο πιρούνι, σε συνδυασμό με την αναβάθμιση ή την αλλαγή του πίσω αμορτισέρ —ή των πίσω αμορτισέρ— μπορεί να προσφέρει πολύ μεγάλη βελτίωση στη σταθερότητα κατά το φρενάρισμα και τις αλλαγές κατεύθυνσης, στην πρόσφυση και, βέβαια, στη σαφήνεια της πληροφόρησης που φτάνει στον αναβάτη.
Σε κάθε περίπτωση, στόχος δεν είναι να αποκτήσει η ανάρτηση «racing» ρυθμίσεις, αλλά να ανταποκρίνεται στον τρόπο και στις συνθήκες όπου οδηγούμε συνήθως, συνυπολογίζοντας φυσικά και το φορτίο της μοτοσυκλέτας.
Φρένα
Η ποιότητα των φρένων δεν αξιολογείται αποκλειστικά από το πόσο γρήγορα ακινητοποιούν μια μοτοσυκλέτα. Η ισχύς της πέδησης αποτελεί ασφαλώς σημαντική παράμετρο, εξίσου ουσιαστικό ρόλο όμως έχουν η αίσθηση, η προοδευτικότητα και η πληροφόρηση που λαμβάνει ο αναβάτης ασκώντας πίεση στη μανέτα και στο πεντάλ.
Όπως συμβαίνει και με την ανάρτηση, δεν είναι απαραίτητο οι πρώτες παρεμβάσεις να αφορούν ακριβές δαγκάνες αγωνιστικής απόδοσης και δίσκους μεγαλύτερης διαμέτρου. Η κατάλληλη επιλογή ενός σετ τακακιών μπορεί να βελτιώσει σημαντικά τόσο την αρχική απόκριση όσο και τον έλεγχο της πέδησης.
Εξίσου σημαντική είναι η κατάσταση των υγρών φρένων, τα οποία χρειάζονται αντικατάσταση στα χρονικά διαστήματα που ορίζει ο κατασκευαστής. Σε ορισμένες μοτοσυκλέτες, η τοποθέτηση σωληνακίων υψηλής πίεσης μπορεί να βελτιώσει και την αίσθηση στη μανέτα, μειώνοντας την ελαστικότητα του κυκλώματος. Τέλος, μια μεγαλύτερη τρόμπα φρένων συνήθως αρκεί για να ολοκληρωθεί η αναβάθμιση, χωρίς όμως να είναι απαραίτητη προϋπόθεση για να γίνει αισθητή η διαφορά.
Όπως συμβαίνει και με τις αναρτήσεις, τα φρένα δεν προσφέρονται σε καμία περίπτωση για αυθαίρετες παρεμβάσεις και πειραματισμούς. Οι τεχνικοί και τα εξειδικευμένα καταστήματα μπορούν να προσφέρουν τη σωστή καθοδήγηση και να πραγματοποιήσουν με ασφάλεια τις όποιες αλλαγές.
Το ζητούμενο παραμένει η συνολική ισορροπία. Η αυξημένη δύναμη πέδησης, όταν δεν συνοδεύεται από καλή προοδευτικότητα, δεν συνεπάγεται απαραίτητα καλύτερα φρένα. Στόχος είναι ο αναβάτης να αντιλαμβάνεται με ακρίβεια, σε κάθε στιγμή, πόσο φρενάρει η μοτοσυκλέτα.
Ελαστικά
Δύο μικρές επιφάνειες επαφής με την άσφαλτο αναλαμβάνουν να διαχειριστούν την επιτάχυνση, το φρενάρισμα, την κλίση και τις αλλαγές κατεύθυνσης, επηρεάζοντας παράλληλα την εμπιστοσύνη που αισθάνεται ο αναβάτης πάνω στη μοτοσυκλέτα. Γι’ αυτό και τα ελαστικά αποτελούν μια αλλαγή που μπορεί να γίνει αισθητή σχεδόν από τα πρώτα μέτρα.
Η αντικατάστασή τους υπαγορεύεται κυρίως από τον βαθμό φθοράς τους, μπορεί όμως να γίνει και νωρίτερα, στο πλαίσιο της βελτίωσης της μοτοσυκλέτας. Σημαντικό ρόλο στη συμπεριφορά της παίζει η λεγόμενη κορώνα των ελαστικών: το σχήμα του πέλματός τους, όπως φαίνεται στον διαμήκη άξονα, και το κατά πόσο προσεγγίζει το πρότυπο «V» ή «U».
Όσο μεγαλύτερη είναι η κλίση από το κέντρο προς τους «ώμους» του ελαστικού, τόσο πιο πρόθυμα η μοτοσυκλέτα παίρνει κλίση και αλλάζει γρήγορα κατεύθυνση. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι πρόκειται για χαρακτηριστικό που επιθυμούν όλοι οι αναβάτες ή ότι αποτελεί απαραίτητα βελτίωση για τον καθένα. Ορισμένοι μπορεί να προτιμούν πιο προοδευτικές κλίσεις, τη μέγιστη δυνατή σταθερότητα στην ευθεία, άνεση ή πρόσφυση στο όριο.
Το βασικό είναι η επιλογή να ανταποκρίνεται στη χρήση. Ένα πολύ σπορ ελαστικό δεν είναι αυτομάτως η καλύτερη λύση για όποιον μετακινείται καθημερινά στην πόλη ή ταξιδεύει σε όλες τις καιρικές συνθήκες. Αντίστοιχα, ένα ελαστικό με μεγάλη χιλιομετρική απόδοση ενδέχεται να μην παρέχει την αίσθηση που αναζητά ένας αναβάτης στη δυναμική οδήγηση.
Σε κάθε περίπτωση, δεν πρέπει ποτέ να υπάρχει απόκλιση από τις διαστάσεις και τον τύπο ελαστικών που προτείνουν οι κατασκευαστές για κάθε μοντέλο μοτοσυκλέτας. Ακόμη και μέσα σε αυτό το πλαίσιο, που αρχικά μπορεί να φαίνεται ότι περιορίζει τις επιλογές, υπάρχουν σημαντικές διαφοροποιήσεις και κάθε αναβάτης μπορεί να βρει κάτι που καλύπτει τις απαιτήσεις του.
Ζελατίνα – Σέλα – Τιμόνι
Ακόμη και μια μοτοσυκλέτα με εξαιρετικό κινητήρα, καλές αναρτήσεις και ισχυρά φρένα μπορεί να μην «ταιριάζει» στον αναβάτη της. Αυτό γίνεται ιδιαίτερα αισθητό όσο τα χιλιόμετρα αυξάνονται. Μια θέση οδήγησης που μοιάζει αποδεκτή για μισή ώρα μπορεί, έπειτα από δύο ή τρεις ώρες, να καταλήξει σε πραγματική ταλαιπωρία.
Η τοποθέτηση διαφορετικής ζελατίνας μπορεί να περιορίσει την πίεση του αέρα στο σώμα, χωρίς όμως η μεγαλύτερη να αποτελεί πάντα την καλύτερη επιλογή. Καθοριστική σημασία έχουν το ύψος του αναβάτη, η θέση οδήγησης και η σχεδίαση της μοτοσυκλέτας, καθώς μια ακατάλληλη επιλογή μπορεί να προκαλέσει ενοχλητικούς στροβιλισμούς γύρω από το κράνος.
Αντίστοιχα, η επιλογή μιας διαφορετικής σέλας μπορεί να αυξήσει αισθητά την άνεση, ιδιαίτερα στις πολύωρες διαδρομές, ενώ η θέση και το σχήμα του τιμονιού επηρεάζουν τόσο την εργονομία όσο και την αίσθηση ελέγχου της μοτοσυκλέτας. Ακόμη και μικρές προσαρμογές στο ύψος ή στην κλίση του μπορούν να αλλάξουν σημαντικά τη στάση του κορμού, την επιβάρυνση των καρπών και τον τρόπο με τον οποίο ο αναβάτης μετατοπίζει το βάρος του.
Όλα αυτά μπορεί να μοιάζουν με «ψιλά γράμματα», έχουν όμως ουσιαστική επίδραση τόσο στο πώς νιώθουμε τη μοτοσυκλέτα όσο και στο πώς αισθανόμαστε επάνω της. Και δύσκολα υπάρχει κάτι χειρότερο από το να έχεις ξοδέψει ένα μεγάλο ποσό για το δίτροχο των ονείρων σου και, στην πρώτη κιόλας βόλτα εκτός πόλης, να εύχεσαι να βρισκόσουν σε ένα «καναπεδάτο» GT scooter…
Γκαζιέρα – Μανέτες – Ποδοστήρια
Στην ίδια λογική με την προηγούμενη ενότητα, εδώ οι παρεμβάσεις γίνονται πιο στοχευμένες και «χειρουργικές». Μέσω των χεριών και των ποδιών, ο αναβάτης μεταφέρει όλες τις εντολές στη μοτοσυκλέτα. Παρ’ όλα αυτά, τα αντίστοιχα χειριστήρια συχνά μένουν τελευταία στη λίστα των αλλαγών. Μανέτες τοποθετημένες πολύ μακριά, ποδοστήρια που δεν εξυπηρετούν τη φυσική θέση των ποδιών ή ένα γκάζι με τζόγο και αίσθηση που δεν ταιριάζει στον αναβάτη μπορούν να κάνουν τη μοτοσυκλέτα να φαίνεται λιγότερο φιλική απ’ ό,τι είναι στην πραγματικότητα.
Με τις ρυθμιζόμενες μανέτες, η απόσταση από το τιμόνι μπορεί να προσαρμοστεί στο μέγεθος των δαχτύλων του αναβάτη. Αντίστοιχα, η σωστή τοποθέτηση των ποδοστηρίων μπορεί να εξασφαλίσει καλύτερη στήριξη και πιο φυσική στάση σώματος, ενώ η αλλαγή της γκαζιέρας μπορεί να μεταβάλει τη σχέση της κίνησης του καρπού με το άνοιγμα του γκαζιού.
Οι πολύ «γρήγορες» γκαζιέρες, ωστόσο, απαιτούν ιδιαίτερη προσοχή. Η συντομότερη διαδρομή δεν είναι απαραίτητα πλεονέκτημα, κυρίως στον δρόμο, όπου η προοδευτική απόκριση μπορεί να έχει μεγαλύτερη σημασία από το πόσο γρήγορα ανοίγει πλήρως το γκάζι. Στόχος είναι τα χειριστήρια να ταιριάζουν στον αναβάτη, χωρίς εκείνος να χρειάζεται να προσαρμόζεται σε αυτά.
Δεν χρειάζονται περισσότερα άλογα
Το παράδοξο είναι πως καμία από τις αλλαγές που αναφέραμε δεν προσθέτει ούτε έναν ίππο. Κι όμως, μπορούν να μεταμορφώσουν την εικόνα μιας μοτοσυκλέτας και, ακόμη περισσότερο, την αίσθηση που προσφέρει.
Η ουσιαστική βελτίωση δεν αποτυπώνεται πάντα στο δυναμόμετρο. Φαίνεται στην αποτελεσματικότητα του φρεναρίσματος, στον τρόπο με τον οποίο η μοτοσυκλέτα αντιμετωπίζει την κακή άσφαλτο, στην εμπιστοσύνη που εμπνέει το μπροστινό ελαστικό και στην αίσθηση του αναβάτη ότι όλα βρίσκονται στη σωστή θέση.
Ίσως, τελικά, αυτή να είναι η πιο ουσιαστική προσέγγιση στη βελτίωση: όχι να προσθέσεις κάτι στη μοτοσυκλέτα, αλλά να αξιοποιήσεις πλήρως τις δυνατότητες που ήδη διαθέτει.
Όλες οι ειδήσεις
Αυτόματο κιβώτιο: Βάζεις πρώτα το P ή σηκώνεις πρώτα το χειρόφρενο όταν παρκάρεις;
Πρώτες φθινοπωρινές βροχές: Τι χρειάζεται να προσέχεις στον δρόμο;
Τα 3 οικονομικότερα μοντέλα της FIAT στην Ελλάδα – Όλα με τιμή κάτω από 19.000 ευρώ
