17 Νοεμβρίου, 2026 9:26 -
Με ελληνική ηγεσία αναπτύσσεται το LOTUS, ένα σύστημα για αποστολές επιτήρησης και αναγνώρισης με ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό: το μητρικό αεροσκάφος θα μεταφέρει μικρότερα drones, τα οποία θα πλησιάζουν την περιοχή ενδιαφέροντος.
Για την Ελλάδα, ένα τέτοιο σύστημα θα μπορούσε να ενισχύσει την εικόνα από θαλάσσιες περιοχές, σύνορα και κρίσιμες υποδομές. Ο έγκαιρος εντοπισμός και η ασφαλής διαβίβαση πληροφοριών αποκτούν ιδιαίτερη βαρύτητα σε ένα περιβάλλον όπως το Αιγαίο, με πολλά νησιά και μεγάλες αποστάσεις.
-
Η αντιπαραβολή του με το Searcher Mk II-J, το οποίο διαθέτει η Ισπανία και θεωρείται το καλύτερο αυτή τη στιγμή, αναδεικνύει δύο διαφορετικές προσεγγίσεις: από τη μία, την ανάπτυξη νέας τεχνολογίας υπό ελληνικό συντονισμό και, από την άλλη, τη χρήση ενός ήδη δοκιμασμένου συστήματος ισραηλινής κατασκευής. Για να είναι ουσιαστική η σύγκριση, πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι αποστολές, οι αισθητήρες και η ωριμότητα κάθε προγράμματος.
Ο σχεδιασμός του LOTUS και η πορεία του προγράμματος
Το όνομα LOTUS προκύπτει από το Low Observable Tactical Unmanned Air System, που αποδίδεται ως τακτικό μη επανδρωμένο αεροπορικό σύστημα χαμηλής παρατηρησιμότητας. Τον συντονισμό έχει η Intracom Defense, στο πλαίσιο κοινοπραξίας 11 εταίρων από την Ελλάδα, την Κύπρο, την Ισπανία και την Ολλανδία.
Από ελληνικής πλευράς συμμετέχουν, εκτός από την Intracom Defense, το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, το Πανεπιστήμιο Πατρών, η ALTUS, η CFT και το Εργοστάσιο Τηλεπικοινωνιακών και Ηλεκτρονικών Μέσων της Πολεμικής Αεροπορίας. Μέλος της κοινοπραξίας είναι και η ισπανική Embention, συμμετοχή που υπογραμμίζει τον ευρωπαϊκό χαρακτήρα της προσπάθειας.
Ο αρχικός προϋπολογισμός για το LOTUS καθορίστηκε σε 9,698 εκατ. ευρώ, ενώ η μέγιστη συνεισφορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης ανέρχεται σε 8,779 εκατ. ευρώ. Η χρηματοδότηση καλύπτει τη μελέτη, τη σχεδίαση, τα πρωτότυπα και τις δοκιμές του συστήματος.
Βασικό στοιχείο της σχεδίασης είναι ένα μητρικό UAV, εξοπλισμένο με αισθητήρες συλλογής πληροφοριών, επιτήρησης και αναγνώρισης. Θα μεταφέρει μικρότερα drones με αναδιπλούμενες πτέρυγες, για τα οποία προβλέπεται εκτόξευση από σωλήνες. Με αυτή τη διάταξη, το μητρικό αεροσκάφος θα μπορεί να διατηρεί μεγαλύτερη απόσταση από μια απειλή, αφήνοντας στα μικρότερα μέσα την παρατήρηση από κοντά.
Προβλέπεται επίσης επεξεργασία δεδομένων επάνω στο αεροσκάφος, με σκοπό τον εντοπισμό, την αναγνώριση και την ταξινόμηση στόχων, καθώς και επίγειος σταθμός ελέγχου με ενσωματωμένες απαιτήσεις κυβερνοασφάλειας. Η τεχνητή νοημοσύνη, οι ασφαλείς επικοινωνίες και η αυτοπροστασία συγκαταλέγονται στους κύριους άξονες ανάπτυξης.
Η έννοια της χαμηλής παρατηρησιμότητας αναφέρεται στον περιορισμό της πιθανότητας εντοπισμού. Το πόσο αποτελεσματική είναι εξαρτάται από τη σχεδίαση, τους αντίπαλους αισθητήρες και τις συνθήκες κάθε αποστολής. Δεν σημαίνει ότι τα αντίπαλα συστήματα αδυνατούν πλήρως να εντοπίσουν το αεροσκάφος.
Το επόμενο στάδιο συνδέεται με το ACTUS, που αφορά την εξέλιξη των LOTUS και PATROLLER. Στις 3 Φεβρουαρίου 2025, η Intracom Defense ανακοίνωσε συμφωνία ευρωπαϊκής επιχορήγησης ύψους 42 εκατ. ευρώ. Το συνολικό εκτιμώμενο κόστος του ACTUS φτάνει τα 59,494 εκατ. ευρώ και καλύπτει ολόκληρο το ευρωπαϊκό έργο. Ρόλο διαχείρισης του προγράμματος έχει αναλάβει το ελληνικό υπουργείο Εθνικής Άμυνας.
Η έναρξη του ACTUS έγινε την 1η Δεκεμβρίου 2024 και η διάρκειά του ορίστηκε στους 48 μήνες, με τον προγραμματισμό να φτάνει συνεπώς έως τα τέλη του 2028. Στο αντικείμενό του εντάσσονται η ανάπτυξη προηγμένων δυνατοτήτων, τα πρωτότυπα, οι δοκιμές και η πιστοποίηση. Το συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα αφορά αυτές τις εργασίες και δεν συνιστά ανακοίνωση ημερομηνίας παράδοσης του LOTUS στις Ένοπλες Δυνάμεις.
Η αναπτυξιακή διαδικασία προχώρησε και μέσα στο 2026. Στις 25 Ιουνίου πραγματοποιήθηκε στο Ελσίνκι η τέταρτη γενική συνέλευση της κοινοπραξίας, με οικοδεσπότη την Patria. Εκεί αξιολογήθηκε η πρώτη περίοδος του ACTUS και συζητήθηκαν οι επόμενες εργασίες ανάπτυξης, πρωτοτύπων και δοκιμών. Η σχετική ανακοίνωση δημοσιεύθηκε στις 8 Ιουλίου.
Το ACTUS θέτει ως στόχους, μεταξύ άλλων, την αυξημένη ανθεκτικότητα σε δύσκολες συνθήκες, τη βελτίωση της αυτονομίας λειτουργίας, την προστασία των επικοινωνιών και την ασφαλή ενσωμάτωση οπλισμού. Οι στόχοι αυτοί αφορούν την ανάπτυξη του ευρύτερου προγράμματος και δεν αποδεικνύουν ότι υπάρχει ήδη διαθέσιμη οπλισμένη διαμόρφωση του LOTUS.
Σημαντική είναι και η βιομηχανική διάσταση: η Intracom Defense εξακολουθεί να είναι ελληνική εταιρεία με δραστηριότητα στην Ελλάδα, αλλά από τον Ιούνιο του 2023 βρίσκεται υπό τον έλεγχο της Israel Aerospace Industries. Επομένως, ο χαρακτηρισμός «ελληνικό» για το LOTUS παραπέμπει στην ηγεσία της ανάπτυξης και στην ουσιαστική εγχώρια συμμετοχή στο πλαίσιο μιας διεθνούς συνεργασίας.
Η αντιπαραβολή με το Searcher της Ισπανίας
Το Searcher Mk II-J κατασκευάζεται από την ισραηλινή IAI. Στην Ισπανία αποτελεί μέρος του συστήματος PASI του Στρατού Ξηράς, το οποίο συλλέγει εικόνα μέσω ηλεκτροοπτικών αισθητήρων, οπτικής κάμερας και υπέρυθρου συστήματος FLIR, με τον έλεγχο να γίνεται από επίγειο σταθμό.
Σύμφωνα με το δημοσιευμένο τεχνικό δελτίο PASI του ισπανικού Στρατού για το Mk II-J, η μέγιστη ταχύτητα είναι 170 κόμβοι, δηλαδή περίπου 315 χλμ./ώρα, η επιχειρησιακή οροφή φτάνει τα 19.000 πόδια, περίπου 5.791 μέτρα, και η αυτονομία τις 12 ώρες. Στο ίδιο δελτίο καταγράφονται μέγιστο βάρος απογείωσης 427 κιλών, ωφέλιμο φορτίο 100 κιλών και εμβέλεια 250 χιλιομέτρων.
Τα στοιχεία αυτά αντιστοιχούν στη συγκεκριμένη δημοσιευμένη περιγραφή του Mk II-J. Η μέγιστη ταχύτητα, η μεγαλύτερη διάρκεια πτήσης και το μέγιστο ωφέλιμο φορτίο αποτελούν διαφορετικά όρια λειτουργίας, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι μπορούν να επιτευχθούν όλα ταυτόχρονα σε μία αποστολή.
Η οικογένεια Searcher παραμένει παρούσα στις δραστηριότητες του ισπανικού Στρατού και το 2026. Στην άσκηση HALCÓN 26, που διεξήχθη από τις 21 Σεπτεμβρίου έως τις 2 Οκτωβρίου, συμμετείχε ένα Searcher μαζί με άλλα μη επανδρωμένα μέσα και επίγειους αισθητήρες. Στο επίκεντρο της άσκησης βρέθηκαν η συνεργασία των συστημάτων και η μετάδοση της εικόνας που συλλέγουν.
Το στάδιο ωριμότητας του LOTUS είναι διαφορετικό. Η επίσημη παρουσίασή του δίνει έμφαση στη σχεδίαση και στους αναπτυξιακούς στόχους, χωρίς να συνοδεύεται από αντίστοιχο πλήρες δελτίο επιδόσεων που θα επέτρεπε ασφαλή αριθμητική σύγκριση. Καθοριστική για την αξιολόγησή του θα είναι η ολοκλήρωση των δοκιμών και της πιστοποίησης.
Η σημερινή ισπανική προσπάθεια περιλαμβάνει επίσης το νεότερο U850 SIRTAP της Airbus, το οποίο σχεδιάζεται και κατασκευάζεται στο Getafe. Η πρόβλεψη του κατασκευαστή είναι για παραμονή στον αέρα άνω των 20 ωρών. Η Ισπανία έχει παραγγείλει εννέα συστήματα, με 27 αεροσκάφη, εννέα σταθμούς εδάφους και δύο προσομοιωτές, ενώ οι πρώτες παραδόσεις προγραμματίζονται πλέον για το 2028.
Για την Ελλάδα, η αξία του LOTUS θα αποτιμηθεί με βάση την ποιότητα των πληροφοριών που θα παρέχει και την αξιοπιστία ολοκλήρωσης των αποστολών του. Η επιτήρηση του Αιγαίου προϋποθέτει αντοχή στον χρόνο, επικοινωνίες που ανταποκρίνονται στις πραγματικές συνθήκες και ταχεία αξιοποίηση της εικόνας από τις αρμόδιες μονάδες.
Παράλληλα, η εγχώρια συμμετοχή στη σχεδίαση προσφέρει τη δυνατότητα προσαρμογών, τεχνικής υποστήριξης και μελλοντικών αναβαθμίσεων. Το ουσιαστικό επόμενο βήμα είναι αυτή η τεχνογνωσία να μετουσιωθεί σε πιστοποιημένο σύστημα, με αποδεδειγμένες επιδόσεις και δυνατότητα σταθερής παραγωγής και υποστήριξης.
Ακολουθήστε το carsnews.gr στο Google News για να μαθαίνετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ


