14 Νοεμβρίου, 2026 10:16 -
Πίσω από αυτόν τον αριθμό διαμορφώνεται μια παραγωγική βάση που διευρύνεται, κερδίζει πελάτες στην Ευρώπη και αναδεικνύει ένα κρίσιμο ζητούμενο για την Ελλάδα.
Τον Οκτώβριο και μόνο, οι τουρκικές εξαγωγές του κλάδου διαμορφώθηκαν σε 1,14 δισ. δολάρια, σημειώνοντας άνοδο 61% συγκριτικά με τον ίδιο μήνα του 2025. Στο δωδεκάμηνο Νοεμβρίου 2025–Οκτωβρίου 2026 ανήλθαν σε 11,357 δισ. δολάρια, αποτυπώνοντας τη δυναμική της συγκεκριμένης δραστηριότητας.
-
Το 2025, το προηγούμενο πλήρες έτος, οι εξαγωγές είχαν φτάσει τα 10,054 δισ. δολάρια. Από το ποσό αυτό, 9,87 δισ. αντιστοιχούσαν σε αγαθά και 184 εκατ. σε υπηρεσίες της αμυντικής βιομηχανίας. Η επίδοση αυτή αναδεικνύει την ανάπτυξη ενός κλάδου που διαθέτει προϊόντα, προσφέρει τεχνική υποστήριξη και εξυπηρετεί πελάτες σε διαφορετικές αγορές.
Η διαφορά σε σύγκριση με το 2002 είναι σημαντική. Εκείνη τη χρονιά, οι εξαγωγές άμυνας και αεροδιαστημικής έφταναν μόλις τα 248 εκατ. δολάρια. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν τον φετινό Νοέμβριο για την εξέλιξη της τουρκικής Προεδρίας Αμυντικών Βιομηχανιών, της SSB, ο κλάδος αριθμεί πλέον περισσότερες από 4.000 επιχειρήσεις και περίπου 1.500 προγράμματα. Το 2002 τα αντίστοιχα μεγέθη ήταν 56 επιχειρήσεις και 62 προγράμματα.
Στην ίδια καταγραφή, ο κύκλος εργασιών του κλάδου κινείται κοντά στα 25 δισ. δολάρια, ενώ οι ετήσιες επενδύσεις σε έρευνα και ανάπτυξη υπερβαίνουν τα 3,5 δισ. δολάρια. Αυτά τα μεγέθη εξηγούν γιατί η τουρκική αμυντική παραγωγή αποτελεί πλέον σταθερό πεδίο βιομηχανικής πολιτικής, στο οποίο δραστηριοποιούνται χιλιάδες προμηθευτές, μηχανικοί και εξειδικευμένοι εργαζόμενοι.
Την έκταση της ανόδου αποτυπώνει και η διεθνής κατάταξη. Κατά την πενταετία 2021–2025, η Τουρκία κατέλαβε την 11η θέση μεταξύ των εξαγωγέων μεγάλων οπλικών συστημάτων, με μερίδιο 1,8%. Ο όγκος των εξαγωγών της αυξήθηκε κατά 122% σε σχέση με την προηγούμενη πενταετία, με βασικούς παραλήπτες το Πακιστάν, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και την Ουκρανία. Η μέτρηση αυτή αποτυπώνει τον όγκο των μεταβιβάσεων οπλικών συστημάτων και δεν ταυτίζεται με τη χρηματική αξία των τουρκικών εξαγωγών.
Από τα drones στους αυτοκινητόδρομους και τις ευρωπαϊκές συμφωνίες
Ένα από τα πλέον αναγνωρίσιμα ονόματα αυτής της αναπτυξιακής πορείας εξακολουθεί να είναι η Baykar. Για το 2025, η εταιρεία ανακοίνωσε εξαγωγές ύψους 2,2 δισ. δολαρίων σε συνολικά έσοδα 2,5 δισ. δολαρίων. Οι πωλήσεις στο εξωτερικό αντιπροσώπευαν το 88% του τζίρου της.
Η νεότερη εξέλιξη παρουσιάζει ενδιαφέρον και πέρα από το αμιγώς στρατιωτικό σκέλος. Στις 13 Νοεμβρίου 2026, η Baykar γνωστοποίησε ότι ένα AKINCI και δύο Bayraktar TB2 εκτέλεσαν προσγειώσεις και απογειώσεις στον αυτοκινητόδρομο Μανίσα–Μπαλικεσίρ, στο πλαίσιο άσκησης που είχε διεξαχθεί την προηγούμενη ημέρα. Το σενάριο προέβλεπε τη συνέχιση των επιχειρήσεων σε συνθήκες μη διαθεσιμότητας των κανονικών αεροδιαδρόμων.
Η δοκιμή πραγματοποιήθηκε σε κατάλληλα προετοιμασμένο τμήμα του αυτοκινητοδρόμου, με τη συμμετοχή των τουρκικών στρατιωτικών αρχών και της αρμόδιας υπηρεσίας αυτοκινητοδρόμων. Στην ίδια ανακοίνωση, η Baykar ανέφερε ότι οι εξαγωγικές συμφωνίες που έχει συνάψει για τα συστήματά της καλύπτουν συνολικά 40 χώρες.
Την ίδια στιγμή, το πρόγραμμα δοκιμών του Bayraktar TB3 περιλαμβάνει νέες αποστολές από το πλοίο TCG Anadolu. Τον Σεπτέμβριο του 2026, η κατασκευάστρια εταιρεία ανακοίνωσε δοκιμή ρίψης ηχοσημαντήρων και συνεργασίας με αεροσκάφος ναυτικής επιτήρησης στην Ανατολική Μεσόγειο. Η εξέλιξη αυτή αποτελεί βήμα για την ανάπτυξη δυνατοτήτων υποστήριξης ανθυποβρυχιακών επιχειρήσεων, πέρα από τις απογειώσεις και προσγειώσεις του drone στο κατάστρωμα του πλοίου.
Η τουρκική δραστηριότητα, πάντως, δεν περιορίζεται στα Bayraktar. Στον κατάλογο των 100 μεγαλύτερων αμυντικών επιχειρήσεων για το 2024 βρίσκονταν οι ASELSAN, Turkish Aerospace Industries, Baykar, Roketsan και MKE. Τα συνολικά αμυντικά έσοδά τους έφταναν τα 10,1 δισ. δολάρια, ποσό που περιλαμβάνει τόσο τις εγχώριες πωλήσεις όσο και εκείνες στο εξωτερικό.
Η πορεία της ASELSAN αποτυπώνει τη διεύρυνση των δραστηριοτήτων στα ηλεκτρονικά, τα ραντάρ, τις επικοινωνίες και την αεράμυνα. Στο εννεάμηνο του 2026, η εταιρεία ανακοίνωσε ανεκτέλεστο παραγγελιών ύψους 30,7 δισ. δολαρίων και νέες εξαγωγικές συμβάσεις 1,9 δισ. δολαρίων. Οι δαπάνες της για έρευνα και ανάπτυξη ανήλθαν παράλληλα σε περίπου 1,26 δισ. δολάρια. Το ανεκτέλεστο αφορά συμβάσεις με εκτέλεση σε βάθος χρόνου και προσφέρει ορατότητα ως προς τη μελλοντική παραγωγή.
Σε ό,τι αφορά τα μεγάλα προγράμματα, η Turkish Aerospace έχει συνάψει οριστική σύμβαση για την προμήθεια 48 μαχητικών KAAN στην Ινδονησία, η οποία προβλέπει βιομηχανική συνεργασία και εκπαίδευση. Πρόκειται για εξαγωγική δέσμευση που αφορά μια πλατφόρμα η οποία παραμένει σε ανάπτυξη. Στα χερσαία συστήματα, οι πρώτες παραδόσεις αρμάτων Altay σειριακής παραγωγής έγιναν στις 28 Οκτωβρίου 2025, στο πλαίσιο προγράμματος για 250 άρματα.
Ξεχωριστό βάρος έχει η είσοδος στην ευρωπαϊκή αγορά. Η Ισπανία έχει επιλέξει 30 HÜRJET για το νέο σύστημα προκεχωρημένης εκπαίδευσης των πιλότων της. Με επικεφαλής την Airbus και ισπανική ονομασία SAETA II, το πρόγραμμα καλύπτει προσαρμογές στα αεροσκάφη, ηλεκτρονικά συστήματα, εξομοιωτές και υπηρεσίες υποστήριξης. Η συμμετοχή της ισπανικής βιομηχανίας προβλέπεται να φτάσει το 60%.
Η έναρξη της πρώτης φάσης παραδόσεων τοποθετείται στο 2028, ενώ η παράδοση της τελικής ισπανικής διαμόρφωσης προγραμματίζεται για την περίοδο 2031–2035. Η συμφωνία δείχνει πώς η προμήθεια μιας ξένης πλατφόρμας μπορεί να συνοδεύεται από σημαντικό βιομηχανικό έργο στο εσωτερικό της χώρας που την αγοράζει.
Στην περίπτωση της Πολωνίας, τη συμφωνία ηλεκτρονικού πολέμου ύψους 410 εκατ. δολαρίων του Δεκεμβρίου 2025 ακολούθησε νέα σύμβαση της ASELSAN με την AMZ Kutno, τον Σεπτέμβριο του 2026. Αυτή αφορά 24 πρόσθετα συστήματα αναγνώρισης και επιτήρησης ARSUS, με προγραμματισμένες παραδόσεις την περίοδο 2028–2029.
Η αύξηση της παραγωγής δεν εξαλείφει, ωστόσο, τις εξαρτήσεις από κρίσιμες τεχνολογίες. Παρότι οι τουρκικές αρχές εκτιμούν την εγχώρια συμμετοχή στο 82,3% για το 2025, επιμέρους προγράμματα συνεχίζουν να χρησιμοποιούν υποσυστήματα ξένης προέλευσης. Τον Σεπτέμβριο του 2026, η GE Aerospace επιβεβαίωσε ότι το HÜRJET φέρει τον κινητήρα F404, ενώ τα πρωτότυπα KAAN χρησιμοποιούν F110. Η ανάπτυξη εγχώριων συστημάτων πρόωσης εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο στάδιο για την επίτευξη μεγαλύτερης αυτονομίας.
Το στοίχημα της Ελλάδας στην τεχνογνωσία, την παραγωγή και τη συνέχεια
Για την Ελλάδα, οι εξελίξεις αυτές έχουν σημασία τόσο για την αποτρεπτική ισχύ όσο και για τη βιομηχανική βάση που την υποστηρίζει. Η ικανότητα μιας χώρας να παράγει, να συντηρεί και να αναβαθμίζει συστήματα αποκτά ιδιαίτερο βάρος όταν απαιτούνται άμεσες παραδόσεις, ανταλλακτικά και προσαρμογή σε καινούργιες απειλές.
Η Αθήνα έχει παρουσιάσει μακροπρόθεσμο εξοπλιστικό σχεδιασμό ύψους 30 δισ. ευρώ για την περίοδο 2025–2036. Το συγκεκριμένο πλαίσιο προγραμματισμού ανανεώνεται με βάση τις ανάγκες των Ενόπλων Δυνάμεων. Το αποτύπωμά του στη βιομηχανία θα κριθεί από τις εργασίες που θα ανατεθούν στις ελληνικές επιχειρήσεις και από την τεχνογνωσία που αυτές θα αποκτήσουν.
Το υπουργείο Εθνικής Άμυνας έχει θέσει ως κατεύθυνση ελληνική συμμετοχή τουλάχιστον 25% στα νέα προγράμματα, δίνοντας έμφαση στη μεταφορά τεχνολογίας. Όπως έχει διευκρινίσει ο Νίκος Δένδιας, η πολιτική αυτή εφαρμόζεται με ευελιξία και μεσοσταθμική προσέγγιση. Το συγκεκριμένο ποσοστό, επομένως, συνιστά στόχο που καλείται να αποτυπωθεί τόσο στις επιμέρους συμφωνίες όσο και στην υλοποίησή τους.
Στο πρόγραμμα «Ασπίδα του Αχιλλέα», ο στόχος είναι η διαμόρφωση ενιαίου δικτύου αντιαεροπορικής, αντιβαλλιστικής και αντι-drone προστασίας. Στις 31 Οκτωβρίου 2026, ο υπουργός δήλωσε ότι το πρόγραμμα βρίσκεται σε φάση υλοποίησης, θέτοντας ως επιδίωξη την πλήρη επιχειρησιακή ετοιμότητα μέσα σε 34 μήνες από τη συγκεκριμένη ημερομηνία, με σταδιακές παραδόσεις. Βασικό στοιχείο του σχεδιασμού αποτελεί η σύνδεση νέων και υφιστάμενων συστημάτων μέσα από εθνικό σύστημα διοίκησης και ελέγχου.
Στον τομέα των εγχώριων αντι-drone συστημάτων υπάρχει ήδη επιχειρησιακή χρήση. Ο «Κένταυρος» της Ελληνικής Αεροπορικής Βιομηχανίας έχει εγκατασταθεί και χρησιμοποιείται σε φρεγάτες του Πολεμικού Ναυτικού, προσφέροντας ένα συγκεκριμένο παράδειγμα ελληνικού συστήματος που πέρασε από το στάδιο της ανάπτυξης στην εφαρμογή.
Παράλληλα, τον Μάρτιο του 2026, το Ελληνικό Κέντρο Αμυντικής Καινοτομίας, ΕΛΚΑΚ, υπέγραψε τέσσερις συμβάσεις για την εγχώρια ανάπτυξη drone μίας χρήσης και τριών τύπων μη επανδρωμένων αεροσκαφών μάχης Κατηγορίας Ι. Οι συμφωνίες αυτές εξασφαλίζουν έργο σε ελληνικούς φορείς και επιχειρήσεις. Το επόμενο καθοριστικό στάδιο είναι η ολοκλήρωση της ανάπτυξης και η αξιοποίηση των συστημάτων από τις Ένοπλες Δυνάμεις.
Το νεότερο βήμα στο βιομηχανικό πεδίο έγινε στις 4 Νοεμβρίου 2026, κατά την έκθεση EURONAVAL στο Παρίσι. Η Naval Group υπέγραψε δέκα νέες συμβάσεις με ελληνικές εταιρείες και δύο μνημόνια συνεργασίας στους τομείς της έρευνας και ανάπτυξης.
Στις αναθέσεις περιλαμβάνονται νέα τμήματα φρεγατών FDI στα Ναυπηγεία Σαλαμίνας, θύρες τορπιλών από τη METLEN στον Βόλο, ηλεκτρολογικοί πίνακες από την KAFKAS στη Θεσσαλονίκη και πίνακες ελέγχου πρόωσης από την KASSIDIARIS στον Πειραιά. Προβλέπονται ακόμη εργασίες σύνθετων υλικών από την B&T Composites στη Φλώρινα, καθώς και υπηρεσίες συντήρησης και υποστήριξης. Οι ερευνητικές συνεργασίες με τις FEAC και SOTIRIA Technology διευρύνονται σε πεδία όπως οι θαλάσσιοι αισθητήρες και οι τεχνολογίες του υποθαλάσσιου περιβάλλοντος.
Οι συγκεκριμένες αναθέσεις αναδεικνύουν τα σημεία στα οποία θα κριθεί η ελληνική προσπάθεια: την ικανότητα των επιχειρήσεων να παραδίδουν αξιόπιστα προϊόντα, να εξασφαλίζουν επαναλαμβανόμενες παραγγελίες και να εντάσσονται σε διεθνείς αλυσίδες παραγωγής.
Η εξέλιξη της τουρκικής βιομηχανίας τονίζει τη σημασία της συνέχειας. Για την Ελλάδα, το ουσιαστικό όφελος από τα δισεκατομμύρια των εξοπλισμών θα ενισχύεται όσο περισσότερες τεχνολογίες, εξειδικευμένες θέσεις εργασίας και παραγωγικές δυνατότητες παραμένουν στη χώρα.
ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΣΗΜΕΡΑ
Πολυτελές οικογενειακό SUV με τιμή έκπληξη για περιορισμένο διάστημα
Με τέτοιες τιμές, συνεχίζεις να ψάχνεις;
Ακολουθήστε το carsnews.gr στο Google News για να μαθαίνετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
