Τα αλκοτέστ ασκούν πιέσεις στην εστίαση στην Ελλάδα Mobility
Η ακρίβεια δεν αποτελεί τη μοναδική εξήγηση. Οι πιο αυστηροί έλεγχοι οδικής νηφαλιότητας φαίνεται ότι έχουν επηρεάσει τις συνήθειες εκατομμυρίων Ελλήνων, με τις επιπτώσεις να αρχίζουν να αποτυπώνονται και στα ταμεία των εστιατορίων.
Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για το πρώτο τρίμηνο του 2026 προκάλεσαν προβληματισμό σε αρκετούς επαγγελματίες της εστίασης: ο κύκλος εργασιών του κλάδου διαμορφώθηκε στα 2,141 δισ. ευρώ, από 2,184 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο πέρυσι. Πρόκειται για μείωση 1,9%, η οποία σε πραγματικούς όρους, με πληθωρισμό γύρω στο 3%, αντιστοιχεί σε ακόμη μεγαλύτερη κάμψη.
Η επίσημη ανάλυση δίνει έμφαση στην ακρίβεια, στη μείωση του διαθέσιμου εισοδήματος και στους τουρίστες που προτιμούν street food αντί για εστιατόριο. Όλα αυτά αποτελούν υπαρκτούς παράγοντες. Ωστόσο, στην αγορά αναγνωρίζεται και ένας ακόμη λόγος, που σπάνια αναφέρεται ανοιχτά: τα αλκοτέστ.
Ένα ποτήρι κρασί λιγότερο ή καμία έξοδος
Από τη στιγμή που οι έλεγχοι νηφαλιότητας εντάθηκαν αισθητά στους ελληνικούς δρόμους, η καταναλωτική συμπεριφορά στην εστίαση έχει μεταβληθεί με τρόπο που δεν καταγράφεται πάντα εύκολα στις στατιστικές, αλλά γίνεται αντιληπτός από μπαρ και εστιατόρια.
Η κατανάλωση αλκοόλ στην εστίαση έχει μειωθεί κατά περίπου 30% σε σχέση με τα επίπεδα πριν από την αυστηροποίηση των ελέγχων, σύμφωνα με εκτιμήσεις που κυκλοφορούν στην αγορά και προκαλούν ανησυχία. Η λογική του καταναλωτή έχει αλλάξει: αν οδηγεί, δεν πίνει. Και αν δεν πίνει, μπορεί να επιλέξει να μη βγει, να επιστρέψει νωρίτερα ή να ξοδέψει σαφώς λιγότερα.
Σε μια χώρα όπου μεγάλο μέρος των εξόδων γίνεται με ιδιωτικό αυτοκίνητο, ιδιαίτερα εκτός των μεγάλων αστικών κέντρων, η εξίσωση είναι απλή και δύσκολη για τον κλάδο.
Οι αριθμοί και η αθέατη απώλεια
Σε επίπεδο περιφερειών, τη μεγαλύτερη πτώση στην εστίαση κατέγραψε η Μεσσηνία με 14,8%, ενώ η Αττική κινήθηκε σχεδόν σταθερά, με οριακή μείωση 0,1%. Εξαίρεση αποτέλεσε η Θήρα, όπου σημειώθηκε άνοδος 24,2%. Πρόκειται για νησί στο οποίο η μετακίνηση με αυτοκίνητο δεν αποτελεί τον βασικό τρόπο διασκέδασης και οι έλεγχοι αλκοόλ δεν επηρεάζουν στον ίδιο βαθμό τη συμπεριφορά του καταναλωτή.
Στα νησιά και στους πιο κλειστούς τουριστικούς προορισμούς, η δυναμική είναι διαφορετική. Εκεί ο πελάτης δεν έχει την ίδια ανησυχία για αλκοτέστ στον δρόμο της επιστροφής. Στην ηπειρωτική χώρα, αντίθετα, αυτή η σκέψη λειτουργεί συχνά ως ένας αόρατος παράγοντας σε κάθε έξοδο.
Η ακρίβεια πιέζει, το αλκοτέστ αποθαρρύνει
Ο επικεφαλής της METRO, Αριστοτέλης Παντελιάδης, έχει επισημάνει με σαφήνεια ότι ο Έλληνας καταναλωτής δεν βγαίνει τόσο συχνά μέσα στην εβδομάδα, γεγονός που πιέζει συνολικά την αγορά. Πίσω από αυτή τη διαπίστωση, όμως, βρίσκεται μια πιο σύνθετη πραγματικότητα: ο περιορισμός των εξόδων δεν σχετίζεται μόνο με το κόστος του φαγητού.
Για πολλούς καταναλωτές, το δίλημμα είναι ότι αν πιουν ένα ή δύο ποτά, θα πρέπει είτε να πάρουν ταξί είτε να αναλάβουν ρίσκο. Το ταξί αυξάνει το συνολικό κόστος της βραδιάς, ενώ το ρίσκο λειτουργεί αποτρεπτικά. Έτσι, η έξοδος μπορεί να μη γίνει καθόλου ή να περιοριστεί σε παραγγελίες χωρίς αλκοόλ. Και ένα τραπέζι χωρίς κρασί ή μπύρα αφήνει αισθητά μικρότερο ποσό στο ταμείο.
Ποιος ωφελείται από τη νέα συνθήκη
Η ιδιαιτερότητα της κατάστασης είναι ότι τα αυστηρά αλκοτέστ, ένα μέτρο που υπηρετεί ξεκάθαρα την οδική ασφάλεια, έχουν παράλληλα ανεπιθύμητες συνέπειες για έναν ολόκληρο κλάδο. Λιγότερα τροχαία και λιγότερες ανθρώπινες τραγωδίες στους δρόμους, αλλά και χαμηλότερος τζίρος στα εστιατόρια.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, τα delivery apps συγκαταλέγονται στους μεγάλους κερδισμένους. Ο κόσμος τρώει και πίνει στο σπίτι, χωρίς το άγχος της οδήγησης και των ελέγχων. Ένα μέρος του τζίρου που χάνεται από τα εστιατόρια δεν εξαφανίζεται, αλλά μεταφέρεται στο σπίτι.
Τι σημαίνει για την εστίαση
Η εικόνα για τον κλάδο της εστίασης αναμένεται να παραμείνει πιεσμένη όσο συνυπάρχουν η ακρίβεια και οι αυστηροί έλεγχοι αλκοόλ. Οι επιχειρηματίες του χώρου αρχίζουν να συζητούν το ζήτημα πιο ανοιχτά, χωρίς όμως η λύση να είναι απλή: δεν μπορεί κανείς να ζητά χαλάρωση των ελέγχων στους δρόμους, αλλά ούτε και να αγνοεί την πίεση στα έσοδα.
Αυτό που μπορεί να αλλάξει είναι η νοοτροπία, μέσα από καλύτερες δημόσιες συγκοινωνίες τη νύχτα, ενίσχυση του designated driver culture και προωθητικές ενέργειες που κάνουν πιο ελκυστική την έξοδο χωρίς αλκοόλ. Μέχρι τότε, ο λογαριασμός, κυριολεκτικά και μεταφορικά, παραμένει ανοιχτός.
