5 Οκτωβρίου, 2026 13:26 -
Η σημαντική απόσταση των τιμών από τη βενζίνη επαναφέρει τα αέρια καύσιμα στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος. Την ίδια στιγμή, το σοκαριστικό βίντεο από την έκρηξη ενός αυτοκινήτου εγείρει δικαιολογημένα ερωτήματα για την ασφάλειά τους. Τι συνέβη στην πραγματικότητα, πόσο ασφαλές είναι ένα όχημα που έχει μετασκευαστεί σωστά και πού εντοπίζεται ο ουσιαστικός κίνδυνος;
Οι εικόνες είναι πράγματι εντυπωσιακές. Την 1η Οκτωβρίου, ένα αυτοκίνητο εξερράγη κατά τον ανεφοδιασμό του σε πρατήριο στον αυτοκινητόδρομο NH-48, κοντά στο Karjan της Vadodara, στην Ινδία. Θραύσματα και τζάμια πετάχτηκαν σε μεγάλη απόσταση, προκαλώντας ζημιές σε δύο αυτοκίνητα που βρίσκονταν δίπλα του. Ο οδηγός, ευτυχώς, είχε αποβιβαστεί και δεν αναφέρθηκε κανένας τραυματισμός.
-
Υπάρχει, ωστόσο, μια κρίσιμη λεπτομέρεια την οποία οι περισσότεροι δεν έχουν επισημάνει: το αυτοκίνητο αυτό χρησιμοποιούσε CNG, δηλαδή πεπιεσμένο φυσικό αέριο, και όχι LPG, δηλαδή υγραέριο. Από τεχνική άποψη, η διαφορά ανάμεσα στα δύο είναι ιδιαίτερα μεγάλη.
Η αποθήκευση του CNG γίνεται συνήθως σε πίεση περίπου 200 bar, η οποία μπορεί να είναι ακόμη υψηλότερη αμέσως μετά την πλήρωση. Αντίθετα, το LPG αποτελεί μείγμα κυρίως προπανίου και βουτανίου, αποθηκεύεται ως υγρό και λειτουργεί σε πολύ χαμηλότερες πιέσεις, συνήθως έως περίπου 10 bar, ανάλογα με τη θερμοκρασία.
Η αιτία της έκρηξης στην Ινδία δεν έχει ακόμη εξακριβωθεί. Η αστυνομία και το εγκληματολογικό εργαστήριο εξετάζουν το ενδεχόμενο αστοχίας της φιάλης CNG, προβλήματος σε κάποιο άλλο εξάρτημα του οχήματος ή δυσλειτουργίας στη διαδικασία ανεφοδιασμού. Μεταξύ των πιθανών σεναρίων βρίσκονται η ζημιά ή η διάβρωση της φιάλης και μια μη εγκεκριμένη μετασκευή. Επίσημο πόρισμα, πάντως, δεν υπάρχει μέχρι στιγμής.
Είναι επικίνδυνα τα αυτοκίνητα με LPG;
Η σύντομη απάντηση είναι αρνητική, με την προϋπόθεση ότι η εγκατάσταση είναι νόμιμη, πιστοποιημένη και συντηρείται σωστά. Το LPG είναι εύφλεκτο καύσιμο που βρίσκεται υπό πίεση, επομένως δεν είναι απαλλαγμένο από κινδύνους. Ένα σύγχρονο και εγκεκριμένο σύστημα, όμως, περιλαμβάνει πολλαπλούς μηχανισμούς ασφαλείας.
Οι ευρωπαϊκές προδιαγραφές προβλέπουν, μεταξύ άλλων, όριο πλήρωσης στο 80%, βαλβίδα εκτόνωσης της πίεσης, ηλεκτροβαλβίδες διακοπής της παροχής, βαλβίδα υπερβολικής ροής, αντεπίστροφες βαλβίδες, καθώς και αεριοστεγή προστασία για τα εξαρτήματα της δεξαμενής. Τα συστήματα LPG και οι σχετικές μετασκευές διέπονται από τους κανονισμούς UN/ECE R67 και R115.
Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η δοκιμή σύγκρουσης του ADAC σε ένα Opel Astra που είχε μετασκευαστεί για χρήση LPG. Παρότι το πίσω τμήμα του αυτοκινήτου παραμορφώθηκε σοβαρά από τη σύγκρουση, η δεξαμενή παρέμεινε στεγανή. Ακολούθησε πυρπόληση του οχήματος και η αυξημένη πίεση εκτονώθηκε ελεγχόμενα από το σύστημα ασφαλείας, χωρίς να εκραγεί η δεξαμενή.
Η αντίθετη περίπτωση αναδεικνύει τη σημασία αυτών των δικλίδων. Σε επιστημονικές δοκιμές με δεξαμενές LPG εκτεθειμένες σε φωτιά, τρεις δεξαμενές που έφεραν την προβλεπόμενη διάταξη ασφαλείας δεν έσπασαν. Αντιθέτως, δέκα δεξαμενές από τις οποίες η διάταξη αυτή είχε αφαιρεθεί παρουσίασαν βίαιη αστοχία τύπου BLEVE. Πρόκειται, βεβαίως, για ακραίες εργαστηριακές συνθήκες, με στόχο να φανεί τι μπορεί να συμβεί όταν λείπει η προστασία.
Ο ουσιαστικός κίνδυνος, συνεπώς, δεν βρίσκεται τόσο στο LPG καθαυτό, όσο σε μια κακή μετασκευή, σε μη εγκεκριμένα εξαρτήματα, στην ελλιπή συντήρηση και, κυρίως, σε μια παλιά ή κατεστραμμένη δεξαμενή.
Στην Ελλάδα, η νομοθεσία είναι ξεκάθαρη: η δεξαμενή LPG πρέπει υποχρεωτικά να αντικαθίσταται όταν συμπληρωθούν δέκα χρόνια από την ημερομηνία έγκρισης ή κατασκευής της, ενώ δεν επιτρέπεται να επαναχρησιμοποιηθεί. Πρόκειται ίσως για το πιο σημαντικό ζήτημα σήμερα, αφού στους ελληνικούς δρόμους κυκλοφορούν πολλά αυτοκίνητα που μετασκευάστηκαν κατά το πρώτο μεγάλο κύμα υγραεριοκίνησης, πριν από δέκα και πλέον χρόνια.
Ισχυρό παραμένει και το οικονομικό κίνητρο. Σύμφωνα με το επίσημο πανελλαδικό δελτίο τιμών της 1ης Οκτωβρίου 2026, η αμόλυβδη 95 είχε μέση τιμή 2,206 ευρώ/λίτρο, έναντι 1,054 ευρώ/λίτρο για το Autogas LPG. Λόγω της χαμηλότερης ενεργειακής πυκνότητάς του, το LPG συνήθως απαιτεί κατά 10%-30% περισσότερα λίτρα. Παρ’ όλα αυτά, το κόστος για κάθε χιλιόμετρο παραμένει αισθητά χαμηλότερο.
Τι χρειάζεται να προσέξει όποιος έχει ή σκέφτεται να τοποθετήσει υγραέριο
Η χαμηλότερη τιμή δεν πρέπει να αποτελεί το μοναδικό κριτήριο επιλογής. Βάσει της ελληνικής νομοθεσίας, η εγκατάσταση πρέπει να πραγματοποιείται από αδειοδοτημένο τεχνίτη αερίων καυσίμων, σε νόμιμο συνεργείο που διαθέτει την αντίστοιχη άδεια λειτουργίας.
Ζητήστε εξαρτήματα με πιστοποίηση. Η δεξαμενή, η πολυβαλβίδα, ο εγκέφαλος, ο πνεύμονας, οι σωληνώσεις και όλα τα υπόλοιπα εξαρτήματα οφείλουν να είναι εγκεκριμένου τύπου. Ζητήστε επίσης τα παραστατικά, τους σειριακούς αριθμούς και τα πιστοποιητικά τους. Η διαδικασία που ισχύει στην Ελλάδα προβλέπει ότι τα εξαρτήματα μιας νέας εγκατάστασης πρέπει να είναι καινούργια και αμεταχείριστα.
Η μετασκευή ακολουθείται υποχρεωτικά από ειδικό έλεγχο ΚΤΕΟ. Η αίτηση για τον ειδικό τεχνικό έλεγχο πρέπει να υποβληθεί μέσα στην προβλεπόμενη προθεσμία του ενός μήνα. Στη συνέχεια, η άδεια κυκλοφορίας ενημερώνεται ώστε να αναγράφεται το LPG ως καύσιμο. Διατίθεται και σχετική ψηφιακή διαδικασία μέσω gov.gr.
Ελέγξτε από σήμερα την ημερομηνία της δεξαμενής σας. Δεν αρκεί να γνωρίζετε πότε αγοράσατε το αυτοκίνητο ή πότε εγκαταστάθηκε το σύστημα. Η ημερομηνία που έχει σημασία αναγράφεται στην πινακίδα της ίδιας της δεξαμενής. Με τη συμπλήρωση δέκα ετών, η αντικατάσταση είναι απαραίτητη.
Το σύστημα LPG απαιτεί τακτικό service, χωρίς να ισχύει ένα ενιαίο διάστημα συντήρησης για όλα τα συστήματα. Ανάλογα με τον κατασκευαστή, προβλέπονται προγράμματα περίπου ανά 15.000-25.000 χλμ. ή σε καθορισμένα χρονικά διαστήματα. Στον έλεγχο πρέπει να περιλαμβάνονται η στεγανότητα, οι σωληνώσεις και οι συνδέσεις, τα φίλτρα LPG, η πίεση του πνεύμονα, τα μπεκ, οι ηλεκτρικές συνδέσεις, η στερέωση της δεξαμενής και ο διαγνωστικός έλεγχος. Σε κάθε περίπτωση, οι οδηγίες συντήρησης του συγκεκριμένου κατασκευαστή υπερισχύουν οποιασδήποτε γενικής σύστασης.
Πριν προχωρήσετε στη μετασκευή, βεβαιωθείτε ότι ο κινητήρας είναι κατάλληλος για LPG. Οι βενζινοκινητήρες δεν έχουν όλοι τα ίδια χαρακτηριστικά και ορισμένοι χρειάζονται ιδιαίτερη παρακολούθηση των διακένων και των εδρών των βαλβίδων. Μια εσφαλμένη ρύθμιση ενδέχεται να οδηγήσει σε σοβαρή μηχανική φθορά, χωρίς αυτό να σχετίζεται με έκρηξη του συστήματος.
Ύστερα από ισχυρό χτύπημα ή ατύχημα, η διαπίστωση ότι «δεν μυρίζει» δεν αρκεί. Ιδιαίτερα αν έχει προηγηθεί σύγκρουση στο πίσω μέρος ή χτύπημα στο κάτω τμήμα του αυτοκινήτου, πρέπει να ελεγχθούν η δεξαμενή, οι στηρίξεις της, η πολυβαλβίδα και οι σωληνώσεις, προτού χρησιμοποιηθεί ξανά το LPG.
Η οσμή αερίου πρέπει να αντιμετωπίζεται με σοβαρότητα. Σταματήστε σε ασφαλές, ανοιχτό σημείο, σβήστε τον κινητήρα, μην καπνίσετε και αποφύγετε τη δημιουργία οποιασδήποτε πηγής ανάφλεξης. Μην μεταφέρετε οδηγώντας το όχημα σε υπόγειο ή σε άλλον κλειστό χώρο. Επειδή το LPG είναι βαρύτερο από τον αέρα, σε περίπτωση διαρροής μπορεί να συσσωρευτεί στα χαμηλότερα σημεία ενός χώρου.
Αν υπάρχει έντονη διαρροή ή φωτιά, απομακρυνόμαστε από το αυτοκίνητο και ειδοποιούμε αμέσως τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης, διευκρινίζοντας ότι το όχημα διαθέτει LPG.
Μια ακόμη απλή αλλά συχνά παραμελημένη απαίτηση αφορά τον ανεφοδιασμό: ο κινητήρας πρέπει να παραμένει σβηστός. Αυτό ορίζεται ρητά από την ελληνική νομοθεσία. Παράλληλα, η βαλβίδα πλήρωσης πρέπει να διακόπτει αυτόματα τον ανεφοδιασμό όταν η δεξαμενή φτάσει στο 80% της χωρητικότητάς της.
Το συμπέρασμα, λοιπόν, δεν είναι πως «το υγραέριο είναι επικίνδυνο». Αυτό που μπορεί να γίνει επικίνδυνο είναι ένα αυτοκίνητο παραμελημένο, κακοσυντηρημένο ή μετασκευασμένο παράνομα. Ένα πιστοποιημένο σύστημα LPG, που έχει εγκατασταθεί από αδειοδοτημένο τεχνικό, έχει περάσει τον έλεγχο ΚΤΕΟ και συντηρείται σύμφωνα με τις προδιαγραφές του κατασκευαστή, διαθέτει συγκεκριμένους μηχανισμούς σχεδιασμένους για την αποτροπή μιας καταστροφικής αστοχίας.
Ειδικά τώρα, που η μεγάλη διαφορά τιμής ανάμεσα στη βενζίνη και το LPG καθιστά ξανά ελκυστική τη μετασκευή για χιλιάδες οδηγούς, η επιδίωξη οικονομίας δεν πρέπει να συνεπάγεται υποχωρήσεις στην ποιότητα της εγκατάστασης ή στη συντήρηση. Σε αυτά δεν υπάρχει περιθώριο για εκπτώσεις.
Ακολουθήστε το carsnews.gr στο Google News για να μαθαίνετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
