8 Σεπτεμβρίου, 2026 9:46 -
Το φαινόμενο παρατηρείται όλο και συχνότερα, με οδηγούς να χρησιμοποιούν φάρους ακόμη και για να αποφύγουν το μποτιλιάρισμα. Ωστόσο, η ευκολία αγοράς ενός εξαρτήματος δεν συνεπάγεται ότι επιτρέπεται και η χρήση του στον δρόμο. Ο νέος ΚΟΚ ορίζει με σαφήνεια τι ισχύει για τους μπλε και κόκκινους φάρους στα αυτοκίνητα ιδιωτών, ενώ, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, η υπόθεση μπορεί να έχει και ποινική διάσταση.
-
Όταν ένα αυτοκίνητο εμφανίζεται ξαφνικά πίσω μας με μπλε φώτα που αναβοσβήνουν, η αντίδραση είναι συνήθως αυτόματη: οι περισσότεροι οδηγοί παραχωρούν χώρο, εκτιμώντας ότι πρόκειται για όχημα της Αστυνομίας, ασθενοφόρο ή κάποιο άλλο όχημα άμεσης ανάγκης.
Αυτή ακριβώς την αντίδραση προσπαθούν κατά καιρούς να αξιοποιήσουν οδηγοί που εγκαθιστούν ειδικούς αναλαμπικούς φάρους στα αυτοκίνητά τους. Στόχος τους είναι να εξασφαλίσουν προτεραιότητα στην κυκλοφορία, να κινηθούν ευκολότερα μέσα στο μποτιλιάρισμα ή να δώσουν στους υπόλοιπους την εντύπωση ότι το όχημά τους είναι υπηρεσιακό.
Το ότι τέτοιες συσκευές διατίθενται στην αγορά ή στο διαδίκτυο δεν σημαίνει ότι η χρήση τους είναι νόμιμη σε κάθε αυτοκίνητο. Ο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας που ισχύει σήμερα στην Ελλάδα είναι ιδιαίτερα σαφής ως προς αυτό.
Ποια αυτοκίνητα μπορούν να φέρουν μπλε ή κόκκινο φάρο
Ο Ν. 5209/2025, όπως έχει κωδικοποιηθεί και ισχύει σήμερα, μετά και τις μεταγενέστερες τροποποιήσεις του 2026, προσδιορίζει στο άρθρο 48 ποια οχήματα χαρακτηρίζονται ως οχήματα άμεσης ανάγκης και ποια επιτρέπεται να φέρουν τα χαρακτηριστικά ειδικά φώτα.
Η χρήση μπλε φώτων που αναβοσβήνουν προβλέπεται, μεταξύ άλλων, για νοσοκομειακά οχήματα, οχήματα πρώτων βοηθειών και κλινικών, οχήματα της Ελληνικής Αστυνομίας, της Δημοτικής Αστυνομίας και της Εξωτερικής Φρούρησης Καταστημάτων Κράτησης, καθώς και για οχήματα στρατιωτικών και λιμενικών αρχών.
Αντίστοιχα, η χρήση κόκκινων αναλαμπόντων φώτων προβλέπεται για συγκεκριμένες κατηγορίες οχημάτων, μεταξύ των οποίων εκείνα της Πυροσβεστικής, του Δασαρχείου, των υπηρεσιών αποκατάστασης βλαβών του ηλεκτρικού δικτύου και των υπηρεσιών ύδρευσης και αποχέτευσης. Η νομοθεσία επιτρέπει επίσης την επέκταση του δικαιώματος τοποθέτησης αυτών των φώτων σε άλλες κατηγορίες οχημάτων, με σχετική υπουργική απόφαση.
Η διάκριση αυτή είναι ουσιώδης: δεν αρκεί ο ισχυρισμός ότι κάποιος «χρειάζεται» τον φάρο για την εργασία του. Το όχημά του οφείλει να ανήκει σε κατηγορία για την οποία η συγκεκριμένη φωτεινή σήμανση προβλέπεται νόμιμα. Ακόμη και για τα οχήματα που πράγματι είναι άμεσης ανάγκης, το δικαίωμα χρήσης των ειδικών συσκευών δεν είναι απεριόριστο. Σύμφωνα με τον ΚΟΚ, οι οδηγοί μπορούν να τις ενεργοποιούν όταν το κατεπείγον της αποστολής τους το δικαιολογεί.
Επομένως, για έναν ιδιώτη οδηγό, η εγκατάσταση και ιδίως η χρήση ενός τέτοιου συστήματος ώστε το ΙΧ του να εμφανίζεται ως όχημα άμεσης ανάγκης δεν είναι μια «έξυπνη πατέντα» αποφυγής της κίνησης. Ο νέος ΚΟΚ εντάσσει τις παραβάσεις του άρθρου 48 στην κατηγορία Ε2-Α και παράλληλα στην κατηγορία Σ, η οποία αφορά παραβάσεις που χαρακτηρίζονται ως αντικοινωνική οδική συμπεριφορά. Στην ίδια κατάταξη υπάγεται ρητά και όποιος προσποιείται ότι το όχημά του είναι άμεσης ανάγκης, με σκοπό να εξασφαλίσει κατά προτεραιότητα κίνηση.
Στην πράξη, η ένταξη στην κατηγορία Ε2-Α προβλέπει διοικητικό πρόστιμο 150 ευρώ, ενώ η επιπλέον κατάταξη στην κατηγορία Σ συνεπάγεται αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 40 ημέρες. Αν ο οδηγός, πέρα από τη χρήση του παράνομου φάρου, παραβιάζει ερυθρούς σηματοδότες, κινείται στη Λωρίδα Έκτακτης Ανάγκης, κάνει επικίνδυνους ελιγμούς ή υποπίπτει σε άλλες παραβάσεις, αυτές εξετάζονται ξεχωριστά και μπορούν να επιφέρουν πρόσθετες, σημαντικά βαρύτερες κυρώσεις.
Πότε μπορεί η υπόθεση να φτάσει στον εισαγγελέα
Στο σημείο αυτό είναι απαραίτητη μια σημαντική διευκρίνιση. Η παρουσία παράνομου φάρου σε ένα αυτοκίνητο δεν οδηγεί αυτομάτως κάθε οδηγό στο δικαστήριο για αντιποίηση αρχής. Η διοικητική παράβαση του ΚΟΚ διαφέρει από το ποινικό αδίκημα. Αν, ωστόσο, η συνολική συμπεριφορά δείχνει ότι κάποιος επιχείρησε με πρόθεση να παρουσιαστεί ως εκπρόσωπος ή όργανο δημόσιας υπηρεσίας και να ασκήσει την αντίστοιχη εξουσία, μπορεί να εξεταστεί και η εφαρμογή του άρθρου 175 του Ποινικού Κώδικα περί αντιποίησης.
Με βάση το σημερινό ισχύον κείμενο του άρθρου 175, όποιος αντιποιείται με πρόθεση την άσκηση δημόσιας, δημοτικής ή κοινοτικής υπηρεσίας τιμωρείται με χρηματική ποινή ή παροχή κοινωφελούς εργασίας. Κατά συνέπεια, παλαιότερες αναφορές σε αυτόματη φυλάκιση έως δύο χρόνια αποκλειστικά για τη χρήση φάρου δεν περιγράφουν σωστά το ισχύον νομικό πλαίσιο.
Διαφορετικά αντιμετωπίζεται, βέβαια, μια περίπτωση στην οποία η παράνομη συμπεριφορά περιλαμβάνει και άλλα αδικήματα. Τότε η υπόθεση αξιολογείται συνολικά, σύμφωνα με τις πραγματικές ενέργειες του οδηγού και όχι μόνο με το ότι είχε εγκαταστήσει φάρο στο όχημά του.
Μια ακόμη λεπτομέρεια που συχνά προκαλεί παρερμηνείες είναι η διαφορά ανάμεσα στην αγορά μιας τέτοιας συσκευής και στην εγκατάσταση και χρήση της στο δημόσιο οδικό δίκτυο κατά παράβαση του ΚΟΚ. Η νόμιμη διάθεση ενός προϊόντος προς πώληση δεν σημαίνει ότι επιτρέπεται οποιαδήποτε χρήση του.
Από την πλευρά των υπόλοιπων οδηγών, απαιτείται ψυχραιμία. Η απουσία εμφανών διακριτικών από ένα αυτοκίνητο δεν αποδεικνύει απαραίτητα ότι ο φάρος του είναι παράνομος. Εφόσον υπάρχει σοβαρή υποψία πως κάποιος χρησιμοποιεί πλαστό ή μη νόμιμο φωτεινό σήμα για να αποκτήσει προτεραιότητα, η ασφαλής αντίδραση είναι να ενημερωθούν οι αρμόδιες αρχές και όχι να υπάρξει αντιπαράθεση στον δρόμο.
Το συμπέρασμα παραμένει σαφές: ο μπλε ή κόκκινος φάρος δεν αποτελεί αξεσουάρ ιδιωτικού αυτοκινήτου. Η παράνομη χρήση του μπορεί σήμερα να επιφέρει πρόστιμο 150 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 40 ημέρες. Αν μάλιστα συνοδεύεται από συμπεριφορά που συνιστά αντιποίηση δημόσιας υπηρεσίας, η υπόθεση μπορεί να υπερβεί τα όρια μιας απλής κλήσης της Τροχαίας.
Ακολουθήστε το newsauto.gr στο Google News για να μαθαίνετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
