5 Σεπτεμβρίου, 2026 16:47 -
Το δυστύχημα με το F-4 Phantom στην Τανάγρα προκαλεί συγκλονισμό. Ωστόσο, η ηλικία ενός αεροσκάφους δεν μπορεί από μόνη της να εξηγήσει ένα αεροπορικό ατύχημα. Τι δείχνει το παράδειγμα του αμερικανικού B-52, που προβλέπεται να συμπληρώσει 100 χρόνια υπηρεσίας;
Βλέποντας ένα Phantom να πετά πάνω από μισό αιώνα μετά την κατασκευή του, εύλογα αναρωτιέται κανείς πόσο ακόμη μπορεί να αντέξει ένα τόσο παλιό μαχητικό. Στην αεροπορία, όμως, η ηλικία αξιολογείται με πολύ διαφορετικά κριτήρια από εκείνα που ισχύουν για τα αυτοκίνητα.
-
Ένα αεροσκάφος δεν είναι ένα παλιό ΙΧ που παραμένει στον δρόμο επειδή ο ιδιοκτήτης του αλλάζει λάδια και το περνά από ΚΤΕΟ. Η διάρκεια της επιχειρησιακής του ζωής συνδέεται με τις ώρες πτήσης, τους κύκλους καταπόνησης, την κατάσταση της δομής και των κινητήρων, τις προγραμματισμένες επιθεωρήσεις και μια ολόκληρη αλυσίδα συντήρησης. Τα εξαρτήματα αντικαθίστανται, τα συστήματα αναβαθμίζονται και τα κρίσιμα σημεία της ατράκτου υποβάλλονται σε συστηματικούς ελέγχους.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση των ελληνικών Phantom. Τα πρώτα F-4E έφτασαν στην Ανδραβίδα τον Απρίλιο του 1974. Όσα εξακολουθούν να υπηρετούν, ωστόσο, δεν βρίσκονται στην ίδια κατάσταση με εκείνη στην οποία παραδόθηκαν πριν από πέντε δεκαετίες.
Στα τέλη της δεκαετίας του 1990 υλοποιήθηκε ένα εκτεταμένο πρόγραμμα αναβάθμισης, που περιλάμβανε το Structure Life Extension Program για τη δομική τους ενίσχυση και το Avionics Upgrade Program για τα ηλεκτρονικά τους. Με νέο ραντάρ, υπολογιστή αποστολής, GPS/INS, οθόνες και σύγχρονα συστήματα επικοινωνιών, το Phantom απέκτησε μια δεύτερη επιχειρησιακή ζωή.
Η πρακτική αυτή δεν αποτελεί ελληνική ιδιαιτερότητα. Το πιο εντυπωσιακό παράδειγμα προέρχεται από τις ΗΠΑ: το Boeing B-52 Stratofortress πραγματοποίησε την πρώτη του πτήση το 1952 και παραμένει βασικό στρατηγικό βομβαρδιστικό της αμερικανικής αεροπορίας. Χάρη στις διαρκείς αναβαθμίσεις και την αυστηρή συντήρηση, ο σχεδιασμός του οδεύει προς μια επιχειρησιακή πορεία που ενδέχεται να ξεπεράσει ακόμη και τα 100 χρόνια.
Η ίδια λογική εφαρμόζεται και στην πολιτική αεροπορία. Αεροσκάφη ηλικίας δεκαετιών συνεχίζουν να πετούν με ασφάλεια, καθώς η αεροπορική συντήρηση δεν στηρίζεται στην ημερομηνία κατασκευής, αλλά σε αυστηρά καθορισμένες διαδικασίες, επιθεωρήσεις και όρια ζωής για κάθε επιμέρους εξάρτημα.
Για τα ελληνικά F-4, κάθε ώρα πτήσης προϋποθέτει πολλαπλάσιες ώρες τεχνικής εργασίας. Οι Μοίρες Συντήρησης Βάσης, μαζί με το σύνολο του τεχνικού προσωπικού της Πολεμικής Αεροπορίας, διατηρούν εδώ και δεκαετίες επιχειρησιακό ένα αεροσκάφος με ιδιαίτερα υψηλές απαιτήσεις. Τα Phantom εξακολουθούν να επιχειρούν από την 117 Πτέρυγα Μάχης στην Ανδραβίδα, με την 338 Μοίρα «Άρης».
Αυτό, φυσικά, δεν συνεπάγεται ότι ένα αεροσκάφος μπορεί να πετά επ’ αόριστον. Η κόπωση των υλικών είναι υπαρκτή, όπως και οι περιορισμοί που θέτουν οι κατασκευαστές και οι αεροπορικές αρχές. Ωστόσο, η διαπίστωση ότι «είναι 50 ετών» δεν συνιστά, από μόνη της, τεχνική εξήγηση για ένα δυστύχημα.
Στην Τανάγρα, ένα διθέσιο F-4 συνετρίβη στη διάρκεια επίδειξης, λίγο μετά την έναρξή της. Τα αίτια διερευνώνται και, έως ότου ολοκληρωθεί η διερεύνηση, είναι πρόωρο να διατυπώνεται οποιαδήποτε βεβαιότητα για το τι συνέβη.
Δυστυχώς, αεροπορικά ατυχήματα σημειώνονται ακόμη και όταν πρόκειται για σύγχρονα αεροσκάφη, έμπειρα πληρώματα και εξαιρετικά επίπεδα συντήρησης. Στην αεροπορία, ο κίνδυνος δεν εξαλείφεται. Περιορίζεται μέσα από διαδικασίες που είναι ίσως αυστηρότερες από εκείνες οποιουδήποτε άλλου τομέα των μεταφορών.
Γι’ αυτό και η συζήτηση γύρω από τα Phantom απαιτεί ψυχραιμία. Πρόκειται για αεροσκάφη μιας άλλης εποχής, όχι όμως για αεροσκάφη που απλώς «γέρασαν» μέσα σε ένα υπόστεγο. Πενήντα και πλέον χρόνια από την πρώτη άφιξή τους στην Ελλάδα, συνεχίζουν να πετούν χάρη στην καθημερινή εργασία των ανθρώπων τους, τεχνικών και χειριστών, ώστε οι πτήσεις τους να γίνονται με ασφάλεια.
ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΣΗΜΕΡΑ
Δοκιμή: Ineos Grenadier Quartermaster Trialmaster X LeTech
Η Hyundai προετοιμάζει αποδοτικότερες και φθηνότερες μπαταρίες
XPeng: Περισσότερα από 900 εκατ. δολάρια για τη ρομποτική
Ακολουθήστε το newsauto.gr στο Google News για να μαθαίνετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
